"Tarımda Kendi Kendine Yeten Bismil" projesi kapsamında Bismil Belediyesine bağlı Proje Ofisinde anket çalışmaları Lansman toplantısı gerçekleştirildi.

Bismil Belediyesi Proje Ofisinde yapılan anketlerin sonuç ve sunumlarına geçmeden önce projeye dair açıklamalarda bulunan Bismil Belediyesi Eşbaşkanları Mizgin Ekin ve Güven Tanrıkulu yürütülen çalışmaların önemine dikkat çektiler. Toplantıya Eşbaşkan yardımcılarımız, Meclis üyelerimiz, Çiftçiler, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası Temsilcisi Bismil Halkbank Müdürü, Ambar köyü muhtarı, Diyarbakır Ziraat Odası temsilcisi ve Bismil belediyesi proje ofisi ekibi katıldı.

Toplantıda ilk sözü alan Eşbaşkan Mizgin Ekin ‘’Bismil’in sahip olduğu verimleri toprakları, geniş tarım arazileri ve güçlü üretim potansiyeli sadece Diyarbakır’ın değil tüm bölgelerimizin en önemli tarım merkezlerinden biridir. Biz bu duruma sadece ekonomik bir faaliyet ya da ticari alan olarak bakmıyoruz. Binlerce çiftçinin geçim kaynağı ve kırsal kalkınman yerel ekonomimizin ana omurgasıdır. Fakat bu kadar tarım alanlarına sahip olmamızın yanında herkesin yakından gözlemlediği üzere küresel iklim değişikliği, kuraklık, su kaynaklarımızın üzerindeki baskı ve yüksek üretim maliyetleri tarımsal üretimi ciddi şekilde tehdit ediyor’ ’dedi.

‘Ambar Mahallesini Pilot bölge olarak belirledik’

Eşbaşkan Ekin ‘’Bismil belediyesi olarak bizler; bu sorumluluk bilinci ve anlayışı ile Avrupa Birliği ve Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının destekleri ile ‘’Tarım ’da Kendi Kendine Yeten Bismil’’ projesini hayata geçirdik. Projemizin ana uygulama alanı olarak da Ambar Mahallesini Pilot bölge olarak belirledik. Böyle önemli bir projeyi sadece masa başında planlamayı asla kabul etmedik. Belediyecilik anlayışımızda Halk ile bire bir temas, dinleme, katılımcı ve yerinde görmeyi gerektirir. Bu amaçla; ilk adım olarak çiftçilerimiz, Tarım işçilerimiz, Meslek odalarımız ve halkımızın katılımı ile 2 büyük saha araştırması gerçekleştirdik’’ şeklinde konuştu.

‘Proje Bölgede bir ilk olma özelliğini taşıyor’

Ardından söz alan Eşbaşkan Güven Tanrıkulu ise şunları belirtti. ‘’Bu Projemiz Bölgede bir ilktir. Güneydoğu ve Doğu Anadolu’da bu projeyi başlatan ve sürdüren ilk belediyeyiz.  Şimdiye kadar çiftçilerimiz kuraklık ve benzeri durumlarda çok zorluklar yaşandığını ifade ediyorlardı. Çiftçilerimiz ile birebir yaptığımız görüşmelerde istek ve önerilerini dikkate aldık. Anketlerde ortaya çıkan önemli sonuçlar oldu. Bu öneri ve talepler doğrultusunda bu konular masa başında değil de sahada pratikleşsin istedik. Bu projemizde pilot bölge olarak Ambar mahallesini seçtik. Bu kapsamda Doğa dostu ve kendi kendine yeten tarım tesisini Bismil Belediyesi olarak kuruyoruz’’ dedi.

Daha sonra ise anket çalışmalarının sonuçları ve sunumu üzerine söz alan İklim Uzmanı Veysi Altıntaş projenin sunumunu gerçekleştirdi. Proje hakkında detaylı bilgiler veren Altuntaş şu bilgileri verdi.

Avrupa Birliği ile Türkiye Cumhuriyeti arasındaki mali iş birliği çerçevesinde finanse edilen ve IPA III Yerel İklim Eylemi için Ortaklık Programı kapsamında yürütülen "Tarımda Kendi Kendine Yeten Bismil" (Bismil Self Sufficient in Agriculture) projesinde saha veri toplama süreci başarıyla tamamlanmıştır. Proje kodu IPA III 2021 GRANT CCGP 703 olan çalışmanın sözleşme makamı T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü AB Mali Yardımları Dairesi Başkanlığı; nihai faydalanıcısı ise İklim Değişikliği Başkanlığı'dır. Bismil Belediyesi başvuru sahipliğinde, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası eş başvuru sahipliğinde yürütülen projenin ana uygulama alanı Ambar Köyü/Mahallesi'dir. 25 Aralık 2025 25 Aralık 2027 tarihleri arasında 24 aylık bir sürede hayata geçirilen proje; kuraklığa dayanıklı tarım, hassas tarım, yağmur suyu hasadı, güneş enerjili sulama ve tarımsal atıklardan kompost üretimi olmak üzere beş temel pilot uygulamayı kapsamaktadır. Pilot uygulamaların hayata geçirilmesinden önce Bismil halkının ve tarım paydaşlarının mevcut bilgi, tutum ve uygulama düzeylerini saptamak amacıyla Temmuz 2026 döneminde iki ayrı saha araştırması gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmalar, proje müdahalelerine yön vermenin yanı sıra proje sonundaki etki ölçümü için temel niteliğinde başlangıç verileri sunmaktadır.

ARAŞTIRMALARIN YÖNTEMİ VE KATILIMCI PROFİLİ

Derinlemesine Görüşme Anketi: 3-14 Temmuz 2026 tarihleri arasında çiftçiler, tarım işçileri, kamu ve oda temsilcilerinden oluşan 45 görüşmeci ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır.

Hane Halkı Anketi

13-31 Temmuz 2026 tarihleri arasında Bismil ilçe merkezi ile köy ve mahallelerinde ikamet eden 396 katılımcıyla çevrimiçi olarak uygulanmıştır.

SAHA ARAŞTIRMALARININ ÖNE ÇIKAN BULGULARI

Yüksek İklim Farkındalığı: Katılımcıların iklim değişikliği algısı üst düzeydedir. Hane halkı katılımcılarının %97,2'si, derinlemesine görüşmecilerin ise %97,8'i son on yılda yerel iklim koşullarında değişim gözlemlemiştir. Görüşmecilerin %84,4'ü bu değişimin tarımsal üretim üzerindeki etkisini "ciddi/yıkıcı" olarak değerlendirmektedir.

Bilgi ile Uygulama Arasındaki Açık (Finansman Engeli): Farkındalık ile fiili uygulama arasında belirgin bir açık bulunmaktadır. Görüşmelerde damla sulamayı en verimli yöntem olarak bilenlerin oranı %71,1 iken, bunu uygulayanların oranı %13,3'te kalmaktadır. Güneş en erjili sulamada ise bilgi düzeyi (%82,2) ile fiili uygulama (%8,9) arasında 64,4 puanlık bir fark saptanmıştır. Katılımcıların %75,6'sı modern sulama tekniklerinin önündeki en büyük engel olarak yüksek kurulum maliyetini göstermiş, talep edilen en büyük destek türü ise %77,8 ile "devlet desteği" olmuştur.

Toplantı yapılan anket sonuçları ve sunumların ardından son buldu.